صادرات صنایع خلاق یکی از مهم‌ترین ماموریت‌های پیش‌روی کشور است. باید از مرحله تدوین سند عبور کنیم و به اقدام عملی برسیم

به گزارش خبرنگار میراث‌آریا، سیدرضا صالحی‌امیری، وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، امروز شنبه ۱۶ خردادماه ۱۴۰۵ در نخستین نشست شورای سیاست‌گذاری رویداد ملی صنایع خلاق (مانوین)، با تبیین جایگاه راهبردی صنایع خلاق در اقتصاد جهانی، اظهار کرد: در بسیاری از کشورهای توسعه‌یافته و نوظهور، صنایع خلاق به‌عنوان یکی از ارکان اساسی ایجاد اشتغال، افزایش بهره‌وری اقتصادی و توسعه صادرات مورد توجه قرار گرفته است؛ اما در ایران، به دلیل غلبه نگاه متکی بر صنایع بزرگ و منابعی همچون نفت، گاز، پتروشیمی و معادن، ظرفیت‌های این حوزه کمتر از جایگاه واقعی آن مورد توجه قرار گرفته است.

وی با اشاره به وجود اسناد، برنامه‌ها و سیاست‌های متعدد در حوزه صنایع خلاق افزود: مسئله امروز کشور کمبود سند و برنامه نیست، بلکه فقدان اراده ملی برای حرکت منسجم و حمایت مؤثر از این بخش است؛ موضوعی که باید در اولویت سیاست‌گذاری‌های کلان قرار گیرد.

وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی با تشریح روند تحول مفهومی این حوزه تصریح کرد: ادبیات رایج گذشته بیشتر بر «صنایع فرهنگی» متمرکز بود، اما با گسترش فناوری‌های نوین و اقتصاد دانش‌بنیان، عنصر «خلاقیت» به هسته اصلی این صنایع تبدیل شد و مفهوم صنایع خلاق شکل گرفت. وجه تمایز این حوزه، حضور سرمایه فکری، نوآوری و خلاقیت انسانی در فرآیند تولید ارزش است.

صالحی‌امیری ادامه داد: صنایع‌دستی نماد روشن این مفهوم است؛ جایی که هنر، ذوق، مهارت و خلاقیت زنان و مردان ایرانی در قالب محصولی فرهنگی و اقتصادی متجلی می‌شود. همین ویژگی در حوزه‌هایی نظیر موسیقی، سینما، بازی‌های رایانه‌ای، اسباب‌بازی و سایر صنایع فرهنگی نیز مشاهده می‌شود؛ حوزه‌هایی که ارزش‌آفرینی در آن‌ها بیش از هر چیز بر پایه نوآوری و خلاقیت استوار است.

وی با تاکید بر پیوند عمیق صنایع‌خلاق با دانش، فناوری و سرمایه انسانی اظهار کرد: در این عرصه، آنچه ارزش اقتصادی می‌آفریند، ظرفیت ذهنی، خلاقیت و اندیشه‌ای است که در فرآیند تولید نهفته است. امروز نمونه‌های موفق فراوانی از جوانان ایرانی وجود دارد که با اتکا به همین سرمایه فکری توانسته‌اند در عرصه‌های بین‌المللی بدرخشند و به جایگاه‌های ارزشمند جهانی دست یابند.

وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی با تاکید بر ضرورت عبور از مرحله برنامه‌ریزی به مرحله اقدام گفت: کشور بیش از هر زمان دیگری نیازمند اقدامات عملی، سیاست‌های حمایتی و ایجاد سازوکارهای اجرایی برای توسعه صنایع خلاق است. باید جایگاه این حوزه در ساختار اجرایی کشور به‌صورت دقیق تعریف و نیازهای آن به‌طور مؤثر پاسخ داده شود.

وی صنایع خلاق را یک زیست‌بوم نوپا اما آینده‌ساز توصیف کرد و افزود: این حوزه برای رسیدن به مرحله بلوغ اقتصادی و رقابت‌پذیری جهانی، نیازمند حمایت‌های گسترده و مستمر است. از تأمین تسهیلات کم‌بهره و مشوق‌های مالی گرفته تا حمایت‌های حقوقی، تبلیغاتی و زیرساختی، همگی باید در دستور کار قرار گیرد. صنایع خلاق حداقل به یک دهه حمایت هدفمند نیاز دارند تا بتوانند به سودآوری پایدار دست یابند و سهم خود را در بازارهای جهانی تثبیت کنند.

صالحی‌امیری توسعه صادرات را یکی از مهم‌ترین مأموریت‌های این حوزه دانست و تصریح کرد: تجربه کشورهای موفق نشان می‌دهد که اقتصاد خلاق می‌تواند به یکی از منابع مهم درآمد ارزی تبدیل شود. بسیاری از کشورها از جمله چین، بخش قابل توجهی از قدرت اقتصادی و نفوذ فرهنگی خود را از مسیر سرمایه‌گذاری در صنایع‌خلاق و صادرات محصولات فرهنگی و خلاقانه به دست آورده‌اند.

وی در بخش دیگری از سخنان خود، انتخاب اصفهان به‌عنوان میزبان نخستین دوره رویداد ملی صنایع خلاق را تصمیمی راهبردی توصیف کرد و گفت: اصفهان به‌عنوان یکی از مهم‌ترین کانون‌های فرهنگی و تمدنی کشور، از ظرفیت‌های کم‌نظیری در حوزه صنایع‌دستی، گردشگری، میراث‌فرهنگی و اقتصاد خلاق برخوردار است. این شهر در عمل یک موزه زنده و روباز محسوب می‌شود و تمامی مؤلفه‌های لازم برای ایفای نقش به‌عنوان یک شهر خلاق را در اختیار دارد.

وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی با تاکید بر لزوم گسترش این تجربه به سراسر کشور افزود: هر یک از استان‌های ایران دارای مزیت‌های منحصربه‌فرد فرهنگی و خلاق هستند و باید زمینه شکوفایی این ظرفیت‌ها فراهم شود. آغاز این مسیر از اصفهان می‌تواند الگویی برای توسعه رویدادهای مشابه در سایر استان‌ها باشد.

وی در تشریح ظرفیت‌های منطقه‌ای صنایع خلاق خاطرنشان کرد: استان گلستان با تنوع قومی و فرهنگی خود، ظرفیت ارزشمندی در حوزه فرهنگ اقوام دارد؛ کردستان می‌تواند به یکی از قطب‌های مهم اقتصاد خلاق مبتنی بر فرهنگ بومی تبدیل شود و هرمزگان نیز با برخورداری از میراث غنی موسیقایی و فرهنگی، جایگاه ممتازی در این عرصه دارد.

صالحی‌امیری در پایان با اشاره به سیاست‌های جدید وزارت میراث‌فرهنگی در حوزه توسعه گردشگری دریامحور تصریح کرد: رویکرد تازه‌ای برای توسعه گردشگری در پهنه جنوبی کشور با محوریت کریدور «مکران تا آبادان» در دستور کار قرار گرفته است. در این چارچوب، استان‌های هرمزگان، بوشهر و خوزستان به‌عنوان یک نوار راهبردی جدید گردشگری مورد توجه قرار دارند و با تکیه بر ظرفیت‌های فرهنگی، تاریخی و اجتماعی خود می‌توانند به یکی از قطب‌های نوظهور توسعه گردشگری و صنایع خلاق کشور تبدیل شوند.